Diabetes en voetproblemen.
Nederland telt zo'n half miljoen diabeten, oftewel mensen met suikerziekte.
Diabetes mellitus is een onzichtbare ziekte. Aan de buitenkant zie je niets.
Zo'n 125.00 diabeten daarvan lopen met een voetprobleem.
Er zijn 2 soorten diabetes.
Type 1 oftewel insuline afhankelijke suikerziekte en type II ookwel ouderdomssuiker genoemd.(alleen al door overgewicht lopen ruim 3,2 miljoen mensen vanaf 45 jaar een serieus risico op diabetes type II.)
Volgens het RIVM bedroegen in 2003 de kosten van diabetes en daardoor veroorzaakte complicaties als oogaandoeningen, nierproblemen en amputaties in totaal 1,2 miljard euro.
Diabetes dreigt uit te groeien tot een wereldwijde epidemie.Als belangrijkste oorzaak wordt genoemd de combinatie van een calorierijk dieet en te weinig lichaamsbeweging.
Als diabetespatiënt loop je meer risico op het ontwikkelen van voetproblemen.
Uit onderzoek is gebleken dat dit bij een op de vier diabeten voorkomt.
Neuropathie, slechte doorbloeding en infectie zijn de grootste oorzaken van een ontstaan van voetproblemen.
Neuropathie oftewel beschadiging van de zenuwen ,waardoor je minder tot geen pijn meer voelt in de voeten en je bijvoorbeeld een wondje niet zult voelen.
Met een optimale bloedsuikerspiegel kun je de kans op uitbreiding van de neuropathie verminderen.
De podotherapeut kan zo'n neuropathie met enkele simpele testen nakijken.
De gebeurt o.a met een stemvork, reflexhamer,thermotip en een monofilament.
Als diabetespatiënt heb je ook meer kans op aderverkalking van de bloedvaten, waardoor een wondje slechter zal genezen, omdat er immers een verminderde bloed- en zuurstoftoevoer zal plaatsvinden.
Bovendien ben je vatbaarder voor infecties.
Een van de veel voorkomende infecties is bijvoorbeeld de schimmelnagel, ook wel kalknagel genoemd. Je herkent deze aan een verdikte, brokkelige geelverkleurde nagel.
Veel diabetespatiënten hebben vaak een verminderd gezichtsvermogen en zeker als een wondje onder de voet ontstaat of tussen de tenen zal dit dus niet altijd opgemerkt worden. Inspecteer daarom dan ook dagelijks je voeten ook aan de onderzijde en tussen de tenen.Gebruik hiervoor eventueel een handspiegel of vraag je partner om dit voor je te doen.
Wat kun je zelf doen om klachten te voorkomen.
- was je voeten dagelijks met een Ph-neutrale of zeepvrije zeep. Dep je voeten goed droog vooral ook tussen de tenen.Gebruik hier een handdoek voor die je dagelijks verschoond.
- langdurig met je voeten in het water (bijvoorbeeld in een voetenbadje) geeft verweking van de huid, waardoor je een grotere kans op wondjes en infecties heeft.
- voorkom een droge huid en vet je voeten na het douchen of baden in met een speciale voetcreme voor diabetici en bij een zeer droge huid 2 maal per week met een huidolie.Gebruik dit s'avonds, zodat het s'nachts kan intrekken en doe een dunne katoenen sokje aan om je beddengoed te beschermen. Gebruik de olie niet tussen je tenen!
- controleer dagelijks je voeten.Let op wondjes, blaren,rode plekken of andere vreemde plekken. Kijk ook goed onder de voetzool en tussen de tenen en achter op je hiel. Gebruik hiervoor eventueel een handspiegel of vraag een huisgenoot voor je te kijken. Wondjes schoonmaken en afdekken met een pleister of steriel gaasje en daags veschonen. Het wondje moeten binnen enkele dagen genezen. Als dit niet gebeurt of je krijgt ontstekingsverschijnselen (de plek wordt rood, warm en pijnlijk) dan naar je huisarts toegaan. Ga bij twijfel altijd langs je huisarts of podotherapeut of laat het de wijkverpleegkundige(indien van toepasssing) bekijken.
- knip nagels altijd recht en niet te kort af. Maak scherpe randen glad met een nagelvijltje. Zijn je nagels verdikt en veranderd van kleur, roep dan de hulp in van een pedicure (=voetverzorgster) met een diabetes aantekening of raadpleeg de podotherapeut.
- peuter, knip of snijdt nooit zelf aan eelt of likdoorns (eksterogen) maar laat dit aan de pedicure of podotherapeut over.
- voordat je je schoen aantrekt deze altijd eerst controleren op de aanwezigheid van steentjes of beschadiging van het binnenwerk van de schoen.
- zorg voor een juiste pasvorm van de schoen. Let op dat de schoen ongeveer een halve centimeter groter is dan je belaste voet en let op de juiste breedtemaat.De tenen dienen altijd vrij te liggen. Laat ook altijd beide voeten opmeten in zowel de lengte als de breedte. Houdt de maat aan van de grootste voet.
- koop schoenen zonder stiknaden ter hoogte van de voorvoet. Stiknaden maken het leer minder soepel en kunnen snel irritaties geven aan de tenen of wreef.
- hoe breder de hak hoe stabieler je loopt.
- de hakhoogte mag niet hoger zijn dan 2,5 cm.
- wissel minimaal 1 maal per dag van schoenen, zeker als je minder gevoel heeft in je voeten.
- als alternatief voor de badslipper of slof kun je eventueel een crocs Rx (CE-keurmerk klasse 1) aanschaffen.Dit is een uit eva (soort kunststof) vervaardigde lichtgewicht klomp met naast een hoogwaardig comfort ook goede ontlastende/dempende eigenschappen.De muil kan gedesinfecteerd worden met 1 deel chloor op 9 delen water en bestaat uit een antibacterieel materiaal waardoor ze heel hygiënisch schoon te houden zijn. Mensen met een zwakke conditie of weinig spierkracht zijn gebaat bij een lichte schoen. Dat geldt ook voor mensen die veel moeten staan en lopen. De vorm van de zool zorgt voor een extra ontlasting van de voet.
- loop nooit blootvoets!
Onderzoek door de podotherapeut
Voor het onderzoek naar de status van de diabetische voet wordt gebruikt gemaakt van verschillende meetinstrumenten.
Naast een voetinspectie,funktieonderzoek,loopanalyse,schoeninspectie wordt ook specifiek gekeken naar:
- bloeddoorstroming middels palpatie en Doppler van de voetarteriën
- neurologisch onderzoek door middel van monofilament 10 gram, stemvork, TipTherm en reflexhamer
- infraroodhuidtemperatuurmeting met IR 10
- drukmeting onder de voet tijdens stand en looppatroon middels RS scan
- voetstand en belasting op podoscoop/Footscan middels Feeture.
- Visual check for feet kaart
Therapiemogelijkheden
- zooltherapie voor een betere drukverdeling onder de voet, waardoor de functie verbetert en pijnklachten zullen verminderen of verdwijnen.
- tijdelijke vilttherapie om drukplekken en pijnlijke plekken te ontlasten.
- siliconenorthese om afwijkende teenstanden te corrigeren of drukplekken te ontlasten
- advies omtrent schoeisel,voetverzorging en wondverzorging
- periodieke screening(check up) om veranderingen en risico's in kaart te brengen en preventief te werk te gaan.
Bij het onderzoek en behandeling van de Diabetische voet door de podotherapeut wordt gewerkt volgens de richtlijnen Diabetische voet ontwikkeld op initiatief van de Nederlandse Internisten Vereniging,het Centraal begeleidingsorgaan/Kwaliteitsinstituut voor de Gezondheidszorg en de Nederlandse Diabetes Federatie.
Meer info over je voeten vindt je op www.mijnvoeten.nl
Wanneer uit deze test blijkt dat je een verhoogd risico heeft op diabetes neem dan kontakt op met de huisarts voor verder onderzoek.